Wonen in China en de actualiteit: een echte ‘wet market’

In de internationale media verschijnen zoveel artikelen over China dat het bijna niet bij te houden is. Veel van deze artikelen zijn goed geschreven en geven goed weer wat huidige ontwikkelingen in de Chinese maatschappij zijn. Wanneer je als buitenlander een sterke band met China en de Chinezen hebt, maak je deze zaken zelf direct mee. Het is dan interessant om wat je in de media tegenkomt af te zetten tegenover je eigen ervaringen.

Eén van de dingen waar media helemaal op los kunnen gaan, zijn de Chinese wet markets. Nu extra relevant omdat ze de ideale plek zijn waar virussen van dieren op mensen over kunnen springen. Eerst voor de SARS uitbraak in 2003, en nu bij de uitbraak van het nieuwe coronavirus in Wuhan. Maar zijn wet markets wel zo angstaanjagend als sommige media ons willen laten geloven?

Artikelen:

1) The coronavirus likely came from China’s wet markets. They’re reopening anyway (VOX)
2) China wil niet nog eens een epidemie en verbiedt handel in wilde dieren (NRC)
3) Irresponsible wet market practices led to COVID-19. China hasn’t learned its lesson (Euronews)
4) Een kijkje op de ‘culinaire horrormarkt’ van Wuhan (AD)
5) China’s wet markets are not what some people think they are (CNN)
6) Why shutting down Chinese ‘wet markets’ could be a terrible mistake (The Conversation)

Sinds de coronavirus-uitbraak in Wuhan begin dit jaar, werd er direct opgeroepen tot het sluiten van ‘wet markets’; in het Nederlands het beste te benoemen als versmarkt. Het virus zou zijn ontstaan op één van deze markten, de Huanan Seafood Market in Hankou, die op een paar honderd meter ligt van het appartementencomplex waar wij in Wuhan woonden.

Een ‘wet market’ (artikel 1) is een markt waar in verschillende kleine kramen verse producten zoals vis en vlees, fruit en groeten worden verkocht. Op sommige markten worden levende dieren verkocht zoals pluimvee en zeevruchten. Naast dit soort ‘natte’ zaken worden er ook andere voedingsmiddelen verkocht, bijvoorbeeld gedroogde peulvruchten, rijst, specerijen en dergelijke. In China zijn deze markten een plaats waar veel mensen de dagelijkse boodschappen doen. Ook wij toen we in Wuhan woonden – niet bij de Huanan Market, maar bij een kleinere, soortgelijke markt om de hoek.

Nu zie ik in de media dat de term ‘wet market’ en ‘wild market’ willekeurig door elkaar worden gebruikt. Het coronavirus zou op de Huanan Seafood Market van vleermuizen op mensen zijn overgesprongen. Nu heb ik nog nooit vleermuizen (of slagen of civetkatten, andere dieren die als mogelijke bron werden genoemd) verkocht zien worden op een wet market. En ik heb er echt een heel aantal bezocht – ook in Beijing deden we de verse boodschappen op zo’n markt.

Het veelgehoorde “Chinezen eten hond/vleermuis/slang” kan ik ook niet uit ervaring onderschrijven. Hierin is wel een groot verschil tussen stad en platteland, tussen arm en rijk, en tussen vroeger en nu. Tijdens hongersnoden en in arme, afgelegen gebieden, waren mensen soms genoodzaakt om alles te eten waar men vat op kon krijgen – dat is elders ter wereld niet anders. Hond wordt met name in Korea als delicatesse gezien, en dieren als vleermuizen en civetkatten worden in China niet zozeer gestoofd op tafel gezet, als wel gebruikt als ingrediënt voor TCM medicijnen. Maar dat zijn (dure) uitzonderingen, niet de norm van wat je in een gemiddelde apotheek kunt krijgen.

In de periode vlak na de uitbraak van het virus in Wuhan, werden alle wet markets uit voorzorg gesloten. Eind februari werd de handel in wilde dieren verboden (artikel 2). De reguliere wet markets gingen, nadat de epidemie in China over haar hoogtepunt was, weer open. Een heel aantal niet-Chinese media vonden dat onbegrijpelijk (artikel 3) en riepen de Chinese autoriteiten op om de hele praktijk ‘wet market’ in de ban te doen. En koppen als bij artikel 4, voeden dat beeld in de media natuurlijk nogal.

Gelukkig gaan er ook geluiden op die dit tegenspreken (artikelen 5 en 6). En hoewel ik zelf vlees noch vis eet en erken dat de omstandigheden waaronder dieren op deze markten doorgaans worden verkocht erbarmelijk zijn, denk ik inderdaad dat men niet overtrokken alle wet markets in China nu ineens moet sluiten.

Dit niet alleen omdat dit soort markten niet uniek zijn voor China (je vindt ze in heel Zuid-Oost Azië), maar ook omdat het beeld dat wordt geschetst niet klopt: “Je kunt er geroosterd vlees van wolvenpuppy’s eten, roergebakken civetkat en slangen- of salamandersoep. (…) De markt lijkt eerder op een bizarre dierentuin (…), een culinaire horrorkermis” (ik quote hier letterlijk uit artikel 4).

Als er al markten zijn die er zo uitzien, dan zijn dat niet de gangbare wet markets waar veel Chinezen hun verse boodschappen doen. Op die markten kocht ik verse groenten en paddenstoelen, tofu en steranijs. En ja, bij kramen worden vissen in bakken water gehouden, die je vervolgens zelf uit kunt kiezen en die dan voor je ogen worden geslacht. Omdat je op die manier zeker weet dat je echt verse vis koopt. Gezien de vele voedselschandalen, hecht de gemiddelde Chinese consument daar waarde aan.

De enige plek waar ik ooit zaken als honden-, ratten- en slangenvlees als voedsel aangeboden heb gezien, was in Guilin, Zuid-China, in een toeristische straat waar restaurantjes dit alles duidelijk in het Engels aanprezen. Dit voor de vele toeristen die “dat element van de Chinese cultuur” wel eens wilden ervaren. Veel touroperators bieden ook een bezoek aan een wet market aan als ervaring die je in China meegemaakt moet hebben. Een beetje wrang dus om vanuit je westerse bril nu deze markten te verketteren.

Hieronder een beeld van een aantal wet markets die ik in China heb bezocht. Deze foto’s vind ik representatief voor de gemiddelde wet market in het land. Er zijn uitzonderingen, en met de hygiëne kan het altijd beter, maar markten waar je vleermuis, civetkat en rattenvlees kunt kopen zijn in China niet de norm.

Eerdere blogs in deze serie ‘Wonen in China en de actualiteit’ lees je hier:

(1) Stadsplanning in Beijing
(2)
Luchtvervuiling
(3)
Een Chinees kind krijgen
(4)
Tweekindpolitiek
(5)
Het 19e partijcongres in Beijing
(6)
Autorijden in Beijing
(7)
Big Brother
(8)
Vaccinatieschandaal
(9)
Een Oeigoer undercover
(10)
Nationaliteit en half-Chinese kinderen
(11) Wuhan coronavirus
(12)
Evacuatie in noodgevallen

6 boeken over China die je gelezen moet hebben (3)

Eerder publiceerde ik hier drie overzichten van romans en non-fictie boeken over China die het het lezen zeker waard zijn (1), (2), (3). Inmiddels heb ik weer zoveel nieuwe, boeiende boeken over China gelezen, dat het tijd is voor een update. Het gaat om een aantal recent uitgebrachte boeken, maar ook een klassieker die ik zelf onlangs pas las.

Als je deze boeken nog niet gelezen hebt, zet ze dan vooral op je leeslijstje! Na het lezen zul je China en de Chinezen weer een stukje beter begrijpen. Lees verder

Verdwijnend Beijing

4

De laatste keer dat ik in China was, sprak ik af met een vriendin in Café de la Poste. Een Franse bar waar je goede wijn kunt drinken en echte Franse kaas kunt eten. Het zat al jàren op dezelfde plek, in een onooglijk pandje aan de Yonghegong Dajie, in een erg Chinese omgeving – aan dezelfde straat als de beroemde Lama Temple.

We dronken een glas wijn en hadden het over de jaren die we in Beijing hebben doorgebracht, en hoe stad in de tijd is veranderd. Zo kwam ik erop dat, sinds ik Beijing in 2005 voor het eerst bezocht, en het moment dat we het daar begin 2019 over hadden, nog maar een handvol locaties bestonden die er in 2005 ook al waren: Lees verder

Coronavirus-aanpak: Nederland vs. China

3

Zhang Yang vloog op 21 januari naar China om Chinees Nieuwjaar met zijn moeder te vieren. De paar dagen voor zijn vertrek kwamen er al wat berichten naar buiten over een nieuw, onbekend virus dat in Wuhan voor het eerst geconstateerd was. Pas een dag of twee na zijn aankomst in Beijing, brak in de media door hoe serieus de uitbraak van het coronavirus was. Maar toen was hij al in China aangekomen. Lees verder

De wondere wereld die Google heet (7)

1

Mijn blog houd ik bij met WordPress, één van de grootste platforms waarmee je een weblog kunt beheren. Een handige functie die WordPress biedt, is bijhouden hoe bezoekers op je blog terecht komen. Dat is vaak via Google, en WordPress houdt de zoektermen die mensen gebruiken bij. Als het om mijn blog gaat zijn dat meestal logische termen, zoals ‘legalisatie huwelijk in China’, ‘tellen in het Chinees’ of ‘is er koffie in China?’.

Soms zie ik echter de meest vreemde zaken in het overzicht staan. Dingen waarvan ik überhaupt niet begrijp waarom mensen ernaar zoeken, of waarom ze met die zoekterm juist op mijn blog terechtkomen. Eerder vond je hier al bloemlezingen uit de meest bijzondere zoektermen (zie deel 1,  deel 2deel 3, deel 4, deel 5 en deel 6) Inmiddels zijn er weer zoveel nieuwe bijgekomen, dat het tijd is voor een update! Je zult zien dat JudithinChina onverwacht antwoord geeft op zeer uiteenlopende levensvragen. Lees verder